Het doen van gymnastische oefeningen op een galopperend paard.

Het voltigeren bestond al eeuwen voordat het naar Nederland kwam. In zuid Scandinavië zijn illustraties gevonden van personen die op een dier stonden. Deze illustraties stammen uit het bronzen tijdperk. Ook in Afrika zijn rotstekeningen gevonden welke aangeven dat de voltige al bestond in de Griekse oudheid.

De naam van de sport is afgeleid van het Franse woord "La Voltige" wat fladderen betekend. Het woord stamt uit de Renaissance en was van oorsprong een naam voor de paardrijtraining van ridders en edelen.

Tot de 20ste eeuw werd de voltige beoefend door militairen. In die tijd sprongen de militairen met behulp van een stok op het paard. Dit werd geoefend op een houten paard. Het gymnastiektoestel "het paard" stamt hier vanaf. Later werd het voltigeren ook gebruikt om publiek te vermaken. Na 1930 werd het voltigeren in Duitsland gebruikt om kinderen te leren paardrijden. In 1976 begonnen de Nederlandse kinderen ook met het voltigeren. Hierdoor konden de kinderen leren omgaan met paarden en een onafhankelijke zit leren ontwikkelen. Sinds 1983 is voltigeren opgenomen als aparte discipline in de paardensport. In dat jaar heeft de Federation Equistre Internationale (FEI) voltige opgenomen.

Vroeger had het voltigeren als doel om kinderen te leren paardrijden.

Het paard krijgt de opdrachten van de longeur. Deze moet ervoor zorgen dat het paard technisch goed loopt. Het paard moet daarnaast ook tevreden de oefeningen uitvoeren. De opdrachten moeten correct gegeven worden. Dit alles betekent dat het paard en de longeur op deze onderdelen moeten trainen. Voor de voltigeur is het belangrijk om de gymnastische oefeningen te trainen, zodat deze goed uitgevoerd kunnen worden.

Voor het voltigeren moet je natuurlijk de beschikking hebben over een paard. Niet elk paard is geschikt voor het voltigeren. Het paard moet over een lekkere galop beschikken en een rustig karakter hebben. Hoe groter het paard is hoe moeilijker het wordt om erop te springen. Het paard heeft een voltigeersingel aan. Dit is een leren singel waaraan twee handvaten zitten. Het paard wordt met bijzetteugels gelongeerd. Tijdens het voltigeren is het prettig om een trainingspak en turnschoenen met elastische zolen te dragen.

Tijdens wedstrijden moeten de voltigeurs verplichte en vrije oefeningen laten zien. De verplichte oefeningen zijn:

De opsprong

De molen (één keer helemaal ronddraaien op het paard)

De vlag (op één hand en één knie steunen)

De afsprong

Vrije oefeningen zijn moeilijker. Dit kunnen oefeningen zijn als:

De handstand

Zitten

Knielen

Staan

Net als de dressuur kan het voltigeren individueel en in groepsverband worden beoefend. Voltige in groepsverband wordt teamvoltigeren genoemd. De groep bestaat uit 8 voltigeurs binnen de leeftijdscategorie van 6 tot 18 jaar. Binnen de uitvoering zijn verplichte oefeningen waarmee de voltigeurs moeten aantonen dat ze de basisvaardigheden beheersen. Er is ook een vrije kür. Tijdens de vrije kür moeten de voltigeurs in twee- en drietallen acrobatische oefeningen doen op een galopperend paard.

De individuele beoefening van voltige heet solovoltigeren. Deze sport mag in wedstrijd verband worden beoefend vanaf de leeftijd van 14 jaar. De oefeningen zijn hetzelfde als bij de teamvoltige.